บิลเงินสด คือ

ซื้อของจากร้านค้าเล็ก ๆ ได้กระดาษเล็ก ๆ มาแผ่นหนึ่ง เขียนมือ ตรายางปั๊มชื่อร้าน — นั่นคือ “บิลเงินสด” ที่คุ้นตากันดี

แต่พอเอาส่งให้ฝ่ายบัญชี กลับได้คำตอบว่า “ใช้ไม่ได้ ข้อมูลไม่ครบ” บทความนี้อธิบายว่าบิลเงินสดคืออะไร ต้องมีข้อมูลอะไรบ้างถึงจะถูกต้อง ต่างจากใบเสร็จรับเงินยังไง และที่สำคัญ ใช้เป็นค่าใช้จ่ายทางภาษีได้หรือไม่

บิลเงินสด คืออะไร ต่างจากใบเสร็จรับเงินยังไง

บิลเงินสด (Cash Bill) คือเอกสารที่ผู้ขายออกให้ผู้ซื้อเพื่อยืนยันว่ามีการจ่ายเงินสดเป็นค่าสินค้าหรือบริการ ไม่มีกฎหมายกำหนดรูปแบบตายตัว จึงเห็นได้ทั้งแบบเขียนมือ แบบพิมพ์ และแบบสำเร็จรูปจากร้านเครื่องเขียน

ส่วนใบเสร็จรับเงิน (Receipt) เป็นเอกสารตาม มาตรา 105 ทวิ ประมวลรัษฎากร ซึ่งกฎหมายกำหนดรูปแบบและข้อมูลที่ต้องมีชัดเจน กรมสรรพากรยอมรับเป็นหลักฐานค่าใช้จ่ายได้ทันที

บิลเงินสดใบเสร็จรับเงิน
กฎหมายกำหนดรูปแบบ❌ ไม่มี✅ มาตรา 105 ทวิ
สรรพากรยอมรับทันที❌ ต้องมีข้อมูลครบ✅ ยอมรับ
ใช้เป็นค่าใช้จ่ายภาษีได้ ถ้าข้อมูลครบได้
ออกเมื่อไรรับเงินสดทุกจำนวนรับเงินตั้งแต่ 100 บ.ขึ้นไป
พบบ่อยที่ร้านค้าเล็ก ตลาด ร้านอาหารบริษัทจดทะเบียน ร้านค้าในระบบ

เรียกง่าย ๆ ว่า ใบเสร็จรับเงินเป็นเอกสาร “ทางการ” ส่วนบิลเงินสดเป็นเอกสาร “ไม่เป็นทางการ” ที่ใช้ได้เหมือนกัน แต่ต้องมีข้อมูลครบถ้วนก่อน

สถานการณ์ที่มักเจอบิลเงินสด เช่น ซื้อวัสดุอุปกรณ์จากร้านค้าในตลาด จ้างช่างมาซ่อมแอร์หรือประปาที่ออฟฟิศ ซื้อของใช้สำนักงานจากร้านเครื่องเขียน หรือจ่ายค่าอาหารเลี้ยงประชุมจากร้านอาหารที่ไม่ได้จดทะเบียน VAT สิ่งที่เหมือนกันคือผู้ขายเหล่านี้มักไม่มีระบบออกใบเสร็จรับเงินอย่างเป็นทางการ จึงออกบิลเงินสดให้แทน

บิลเงินสดที่ถูกต้อง มีข้อมูลอะไรบ้าง

ตัวอย่าง บิลเงินสด

บิลเงินสดที่สรรพากรยอมรับให้นำมาเป็นค่าใช้จ่ายทางภาษีต้องมีข้อมูลดังนี้

ข้อมูลผู้ขาย: ชื่อร้านหรือชื่อบุคคล ที่อยู่ และเลขประจำตัวผู้เสียภาษี (หรือเลขบัตรประชาชน)

ข้อมูลผู้ซื้อ: ชื่อบริษัทหรือชื่อบุคคลผู้ซื้อ ที่อยู่ และเลขประจำตัวผู้เสียภาษี

รายละเอียดสินค้า/บริการ: ระบุชื่อสินค้า จำนวน หน่วย ราคาต่อหน่วย และจำนวนเงินรวม

ข้อมูลอื่น: วันที่ออกบิล เลขที่บิล (ถ้ามี) และลายมือชื่อผู้รับเงิน

ถ้าขาดข้อมูลสำคัญ โดยเฉพาะ “ชื่อและที่อยู่ผู้ขาย” จะถือว่าพิสูจน์ตัวตนผู้รับเงินไม่ได้ ตาม มาตรา 65 ตรี(18) ประมวลรัษฎากร → สรรพากรไม่ยอมรับเป็นค่าใช้จ่าย

วิธีเขียนบิลเงินสด พร้อมตัวอย่าง

ตัวอย่างการเขียนบิลเงินสดที่ถูกต้อง สำหรับร้านขายวัสดุก่อสร้างออกให้ลูกค้าบริษัท

รายการข้อมูล
ผู้ขายร้านสมชายวัสดุก่อสร้าง เลขที่ 123/4 ถ.พระราม 2 เขตบางขุนเทียน กทม. 10150 เลขผู้เสียภาษี 1-1234-56789-01-2
ผู้ซื้อบริษัท ABC จำกัด เลขที่ 55 ถ.สาทร กทม. 10120 เลขผู้เสียภาษี 0-1055-12345-67-8
วันที่8 กรกฎาคม 2569
เลขที่บิลCS-2569/0078
รายการปูนซีเมนต์ 10 ถุง × 180 บ. = 1,800 บ. / ทราย 2 คิว × 350 บ. = 700 บ.
รวมเงิน2,500 บาท
ลายมือชื่อ(ลายเซ็นผู้รับเงิน)

เคล็ดลับสำหรับผู้ซื้อ: ถ้าร้านค้าออกบิลเงินสดให้แต่เขียนข้อมูลไม่ครบ ให้ขอให้ร้านเพิ่มข้อมูลที่ขาด โดยเฉพาะชื่อ-ที่อยู่-เลขผู้เสียภาษีของร้าน ถ้าร้านไม่ยอมเพิ่มก็ถ่ายรูปนามบัตรร้านหรือป้ายหน้าร้านไว้เป็นหลักฐานเสริม

ตัวอย่างที่ 2: ร้านอาหารออกบิลเงินสดให้ลูกค้าทั่วไป

กรณีนี้ผู้ซื้อเป็นบุคคลธรรมดา ไม่จำเป็นต้องมีเลขผู้เสียภาษีผู้ซื้อ แค่ระบุชื่อร้าน ที่อยู่ร้าน รายการอาหาร จำนวนเงิน วันที่ และลายเซ็นผู้รับเงิน ถ้าลูกค้าเป็นบริษัทที่มาเลี้ยงประชุม ให้ขอให้ร้านเขียนชื่อบริษัทและเลขผู้เสียภาษีของบริษัทลงในบิลด้วย เพื่อให้ฝ่ายบัญชีนำไปลงค่าใช้จ่ายได้กำกับภาษี ที่สำคัญเป็นเครื่องมือที่ช่วยให้สามารถจัดการบัญชีได้อย่างเป็นระบบมากยิ่งขึ้น เริ่มต้นเปลี่ยนวันนี้เพื่อเตรียมความพร้อมสู่การเติบโตของธุรกิจในอนาคต

บิลเงินสดใช้เป็นค่าใช้จ่ายทางภาษีได้ไหม

คำตอบคือ ได้ แต่ต้องมีข้อมูลครบถ้วนตามที่สรรพากรกำหนด

กรณีที่ 1: บิลเงินสดข้อมูลครบ (ชื่อ-ที่อยู่-เลขภาษีทั้งผู้ซื้อและผู้ขาย + รายละเอียดสินค้า + ลายเซ็น) → นำมาลงเป็นค่าใช้จ่ายได้เลย

กรณีที่ 2: บิลเงินสดข้อมูลไม่ครบ (ไม่มีชื่อร้าน ไม่มีเลขภาษี) → ใช้ไม่ได้ทันที แต่แก้ไขได้โดยจัดทำ “ใบรับรองแทนใบเสร็จรับเงิน” แนบ ทำตามขั้นตอนนี้

ขั้นตอนที่ 1: เตรียมแบบฟอร์มใบรับรองแทนใบเสร็จ กรอกชื่อผู้จ่ายเงิน (ชื่อบริษัท) รายละเอียดสินค้าที่ซื้อ จำนวนเงิน และวันที่จ่าย

ขั้นตอนที่ 2: แนบหลักฐานการจ่ายเงิน ถ้าจ่ายเงินสดต้องแนบสำเนาบัตรประชาชนผู้รับเงิน ถ้าโอนเงินแนบสลิปโอน

ขั้นตอนที่ 3: ให้ผู้มีอำนาจอนุมัติของบริษัทลงนามรับรองว่าเป็นรายจ่ายที่เกิดขึ้นจริงเพื่อประโยชน์ของกิจการ

ขั้นตอนที่ 4: แนบบิลเงินสดต้นฉบับเข้ากับใบรับรองแทนใบเสร็จ เก็บรวมกันเป็นชุด

กรณีที่ 3: รายจ่ายเบ็ดเตล็ดที่หาหลักฐานไม่ได้เลย (เช่น ค่ามอเตอร์ไซค์รับจ้าง ค่าจอดรถ) → จัดทำ “ใบสำคัญจ่าย” พร้อมให้พนักงานของบริษัทลงนามรับรองการจ่าย

ข้อควรระวัง: รายจ่ายที่จ่ายเงินสดจำนวนมาก (เกิน 10,000 บาท) โดยไม่มีหลักฐานการโอนเงินผ่านธนาคาร เป็นรายจ่ายที่สรรพากรเฝ้าระวังเป็นพิเศษ ถ้าเป็นไปได้ควรโอนเงินแทนการจ่ายเงินสดเสมอ

ออกบิลเงินสดออนไลน์แทนเขียนมือ

สำหรับร้านค้าหรือกิจการที่ต้องออกบิลเงินสดบ่อย การเขียนมือทุกครั้งเสียเวลาและเสี่ยงเขียนข้อมูลไม่ครบ

เขียนมือExcel / Google Sheetsโปรแกรมบัญชีออนไลน์
ค่าใช้จ่ายฟรี (ซื้อฟอร์มสำเร็จรูป)ฟรีมีค่าบริการรายเดือน
ข้อมูลครบตามสรรพากรเสี่ยงลืมต้องตั้งฟอร์มเอง✅ ครบอัตโนมัติ
ค้นหาย้อนหลังยาก (ต้องเปิดสำเนา)ได้ ถ้าจัดระบบดี✅ ค้นหาได้ทันที
เชื่อมบัญชี❌ ต้องลงบัญชีซ้ำ❌ ต้องลงบัญชีซ้ำ✅ ลงบัญชีอัตโนมัติ
เหมาะกับออกไม่กี่ใบ/เดือน5-20 ใบ/เดือน20+ ใบ/เดือน

PEAK Account ออกใบเสร็จรับเงิน ใบเสนอราคา ใบแจ้งหนี้ ใบกำกับภาษี และเอกสารธุรกิจครบวงจร ข้อมูลเชื่อมกับระบบบัญชีอัตโนมัติ ไม่ต้องลงบัญชีซ้ำ ทดลองใช้ PEAK ฟรี


คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับบิลเงินสด

บุคคลธรรมดาออกบิลเงินสดได้ไหม

ได้ บุคคลธรรมดาที่ขายสินค้าหรือให้บริการสามารถออกบิลเงินสดให้ผู้ซื้อได้ เพียงแต่ต้องระบุชื่อ ที่อยู่ เลขบัตรประชาชน ของตัวเองลงในบิลด้วย เพื่อให้ผู้ซื้อนำไปใช้เป็นหลักฐานค่าใช้จ่ายได้

ดาวน์โหลดแบบฟอร์มบิลเงินสด Excel หรือ PDF ได้ที่ไหน

ค้นหาใน Google ด้วยคำว่า “แบบฟอร์มบิลเงินสด Excel ฟรี” หรือ “บิลเงินสด PDF” จะเจอไฟล์ให้ดาวน์โหลดฟรีหลายแหล่ง แต่ต้องตรวจสอบว่าฟอร์มมีช่องให้กรอกข้อมูลครบตามที่สรรพากรกำหนด โดยเฉพาะชื่อ-ที่อยู่-เลขภาษีทั้งผู้ซื้อและผู้ขาย

บิลเงินสดไม่มีเลขประจำตัวผู้เสียภาษี ใช้ได้ไหม

ใช้เป็นค่าใช้จ่ายภาษีไม่ได้ทันที เพราะสรรพากรถือว่าพิสูจน์ผู้รับเงินไม่ได้ตามมาตรา 65 ตรี(18) แต่แก้ไขได้โดยจัดทำ “ใบรับรองแทนใบเสร็จรับเงิน” แนบ พร้อมสำเนาบัตรประชาชนผู้รับเงินและหลักฐานการจ่าย

บิลเงินสด ภาษาอังกฤษ เรียกว่าอะไร

เรียกว่า Cash Bill หรือ Cash Sales Slip ส่วน “ใบเสร็จรับเงิน” ภาษาอังกฤษคือ Receipt หรือ Official Receipt ถ้าต้องออกบิลเป็นภาษาอังกฤษให้ลูกค้าต่างชาติ ข้อมูลที่ต้องมีเหมือนกัน แค่เขียนเป็นภาษาอังกฤษแทน


ทดลองใช้งานโปรแกรมบัญชี PEAK ฟรี! 30 วัน มูลค่า 1,200 บาท
คลิก https://www.peakaccount.com (ไม่มีค่าใช้จ่าย)
PEAK Call Center : 1485
LINE : @peakaccount
สอบถามเพิ่มเติม คลิก https://m.me/peakengine

PEAK โปรแกรมบัญชีออนไลน์ ออกเอกสารสำคัญทางธุรกิจได้ในที่เดียว